Truyện ngắn, bút ký, hồi ký

Bỗng nhớ Bỗng giật mình

Thầy Bùi Tho vừa gặp thầy Phan Minh Đẩu tại Bảo Lộc trong một chuyến thầy Đẩu đi DaLat có ghé qua nhà chơi.Sau cuộc viếng thăm thầy Tho bỗng nhớ về Trường xưa và email cho Trang Nhà một bài viết.Xin giới thiệu cùng Quý vị

Xem thêm: Bỗng nhớ Bỗng giật mình

Chuyện về một chiếc cầu

Về Tây Ninh nhiều lần , thường lòng vòng trong Thị xã nhưng ít khi tôi đi ngang chợ cũ thăm lại phố Gia Long ngày xưa , lần này có người bạn rủ lên vườn cao su ở Mỏ Công (Tân-Biên) nên sau khi ghé Long Hoa rước thêm vài người bạn " chí cốt " , chúng tôi thẳng đường ra mít một, qua Trường Trung Hoc Tây-Ninh, rồi vòng qua chợ mới , xe vừa xuống dốc cầu , người bạn tôi chợt nhớ và hỏi tôi :" Mấy lần về Tây-Ninh , mày có nhớ Cầu Quan không ?" Hình ảnh cây cầu nối liền hai bờ Thị Xã ngày xưa và bây giờ là một ký ức gắn liền với Núi Bà là một biểu tượng Tây-Ninh đã đi vào lòng người đi vào ký ức tuổi thơ của tôi , tôi cười cười hỏi lại :" Cây cầu hơn 100 tuổi đó ai mà hỏng nhớ , nay có chuyện gì sao  ?" Nét bạn của bạn tôi thật ưu tư và giọng đầy bức xúc :" Lát nữa đi ngang, mày sẽ thấy nó....bị đập rồi !"

  Tôi thảng thốt hỏi lại ;" Sao lại đập, xây lai cầu mới à ?" Bạn tôi thẳng-thừng :" Giờ có biện luận cỡ nào, tao vẫn cảm thấy nuối tiếc mày ạ ! " Cây cầu Quan được xây dựng từ lúc hình thành phố chợ của Tây-Ninh , từ thời Pháp ,nét kiến trúc của nó dù đơn sơ nhưng ghi đậm dấu ấn lịch-sử ,tao không hiểu phương tiện giao thông giờ đã có cầu mới kề cận thay thế, giữ lại cầu Quan như một nét đẹp của Tây-Ninh, phương tiện ,kỹ thuật bây giờ thì thiếu gì cách để tôn-tạo,gia cố lại mà vẫn giữ được hình ảnh mang nhiều kỷ niệm đó chứ ! mà nghe nói sẽ đập cả mặt tiền hai bên phố Gia Long , khu phố cổ còn tồn tại xưa nhất của Tây-Ninh nữa !?" Như vậy quá đủ,Tây Ninh mất đi cây cầu và cả khu phố xưa thì những ai từng gắn bó với Tây Ninh ngày xưa có còn gì để nhớ , hay chỉ đi ngang thán phục theo phong trào với lời khen là TâyNinh bây giờ được xây dựng mới hiện đại ,khang trang quá .. và phố cũ chỉ là khoảng nhớ trong ký ức. ...

Sẵn trong lúc mạn đàm, người bạn của tôi cao hứng :" Giờ tao mới nói luôn về khu chợ Long Hoa ( Long Hoa thị ngày xưa) một trung tâm mua bán lớn nhất tỉnh ngày xưa tọa lạc trên một địa điểm rất rộng và thuận lợi nên giao thương mua bán tấp nập .Đầu tiên Chợ được xây dựng bốn cánh gồm bốn ngành hàng chủ lực : chợ vải, chở đồ gốm, thủy tinh ,vật dụng thờ cúng,chợ khô mắm ,chợ ăn uống : cơm ,cháo lòng..Chính giữa có chợ trái cây , bên ngoài là chợ rau,cá,thit heo gà,bò...Đặc biệt chợ Long Hoa là  cánh chợ bán đồ chay đầu tiên là mỗi tháng bán mười ngày ( theo ngày ăn chay của Đạo Cao-Đài) sau này phong trào ăn chay phổ biến ngày nào cũng có bán đồ chay cho mọi người dân chung quanh (hầu hết là tín đồ đạo Cao-Đài) ,,,Giờ đã mấy lần sửa chữa , từ bốn cánh thành chợ tám cánh, rồi mở  cửa hàng quanh vòng rào, sau đó phá hàng rào xây Chợ có hầm và lầu như siêu thị , cuối cùng chợ buôn bán ngày càng thưa thớt ,mà xây mãi cũng chưa hoàn thành làm khu chợ ngày xưa ngày thêm nhếch nhác ...Nên ai cũng muốn phát triển,đổi mới ai cũng muốn Tây Ninh ngày càng khang trang hơn mà vẫn giữ được nét văn hóa truyền thống cùa dân tộc và đặc trưng địa phương nhưng làm kiểu này thì có khi không hiệu quả mà lại giảm đi ý nghĩa  ...!

Nghe câu chuyện về quê hương của người bạn, tôi trầm ngâm với bao kỷ niệm , Cây cầu Quan dưới đầu dốc tòa hành chánh tỉnh ngày xưa lần đầu tiên tôi đi xe đạp hơn năm cây số ra tình thi tiểu học thấy nó thật nên thơ , phố thị buôn bán tấp nập ,chợ lúc nào cũng đông vui trên bến dưới thuyền ở khu chợ cá , cũng có khi rủ nhau đi xem phim ở rạp hát ( Lạc-Thanh & Thanh Sơn) đèo nhau đi về qua con dốc 10 độ mà không biết mệt vì khi đi ngang cầu Quan gió mát thôi lồng lộng ...

Sau chuyến về Tây-Ninh ,tôi có tìm hiểu về việc phá bỏ cầu cũ ,xây lại cầu mới ,được biết việc này  đã được bàn bạc  từ những năm trước , vì cho rằng cây cầu cũ đã quá niên hạn không thể chịu đựng thêm trọng tải qua cầu ( dù hai đầu cầu có chắn ngang bằng những thanh thép to , không cho xe tải lưu thông ) Nghe nói sau khi phá bỏ cầu cũ sẽ phục chế,tôn tạo lại vóc dáng của Cầu Quan khi xưa ,nhưng sau khi mời tư vấn kiến trúc lập ra đồ án , kêu gọi thầu thì không có nhà thầu nào thi công ,lý do là nếu làm theo kiến trúc cũ phải có những thiết bị tương ứng (máy móc,khuôn mẫu) giá gọi thầu chỉ tính chi phí thi công còn riêng thiết bị để thi công chỉ thực hiện có một công trình đặc biệt này sau đó phải nằm xó,nên ai cũng ngán..? , sau đó lại có phương án khác cũng giữ nguyên hình dạng ban đầu cho cầu Quan nhưng thiết kế hai vòng cung không chịu lực để giảm chi phí phương tiện thiết bị  và hiện nay đã đi vào giai đoạn thi công ? ...

Về thăm lại quê hương , trở lại với những ký ức lúc còn thơ ấu, qua câu chuyện với người bạn "cố tri" về hai công trình  "thế kỷ" cho tôi một chút trầm ngâm về chuyện "thay cũ- đổi mới": để thấy những điều ta cứ nghĩ là bình thường , nhưng đã là dấu ấn sâu đậm của mọi người thì cách làm phải làm sao cho phù hợp...Hy vọng những công trình mới  sẽ vừa hiện đại mà vẫn giữ được nét truyền thống để Tây-Ninh vẫn mãi xinh đẹp trong lòng mỗi người chúng ta vậy !
TRẦN CHU NGỌC

Xem thêm: Chuyện về một chiếc cầu

Suối Vàng ước mơ và hiện thực

Nước từ trên núi Bà, núi Phụng, núi Heo kết thànhdòng len lỏi theo ngách đá chảy xuống chân núi rồi hội tụ lại kết thành dòng nướcxé đất chảy về hướng tây, trườn mình phía sau Miếu Quan Lớn Trà Vong thuộc xãThạnh Tân, thị xã Tây Ninh, băng ngang đường 785,

Xem thêm: Suối Vàng ước mơ và hiện thực

Trên đường thiên lý

Thế là tôi cũng có một chuyến đi , một hành trình trở về với bao kỷ niệm ...ra điđể tìm một chút thanh thản cho tâm hồn , dù còn chút gì đó luyến tiếc cái thànhphố nóng bức bụi bặm ngổn ngang tâm trạng nhưng cũng rất đáng yêu của tôi ...

  Mở đầu chắc là sẽ... "quay đầu về núi " vùng đất mang địa danh quenthuộc với lời ca "nắng cháy da người" để tìm lại những điều gì đóthật êm đềm trong tuổi thơ bình yên trong cuộc chiến dữ dội mà tôi đã trải qua, chuyến về đi cùng với hai người bạn học ,thân thiết và cả hai đều là nghệ sĩnên tâm hồn cả ba chúng tôi có khi hòa quyện vào nhau ,cùng một suy nghĩ tuydiễn đạt bằng cách khác nhau nhưng đồng điệu và chan hòa cùng nhau nên rất hợpý , cùng ăn - ngũ ,chuyện trò văn nghệ mà trong đó quý nhất là cái tâm trạngchân thành - nhường nhịn - củng chia xẻ với nhau nên đã gắn bó cuộc đời chúngtôi vào nhau từ hơn bốn mươi năm trước ...

Qua Điệnthoại nghe lời thỏ thẻ của nhà thơ NQN :" chuẩn bị chuyến đi dài ngày đấymày ạ , tao thì đang tìm cảm hứng cho bài thơ mới , QL thì muốn tìm một khôngkhí thanh thản bình yên để chỉnh sửa một bài hát sắp hoàn thành , còn mày thìchắc cũng cần nghĩ ngơi qua bao gió bụi cuộc đời ..."

   Đó chính là mục tiêu của chúng tôi , mà khi í ới gọi nhau thường nói tắt làchuẫn bị đi "giang hồ" ,nhưng chỉ chấp nhận là giang hồ thứ thiệt chứkhông phải như :

   "Giang hồ ta chỉ giang hồ vặt - Nghe tiếng cơm sôi cũng nhớ nhà !"

     Trở lại Tây Ninh , một vùng quê thanh bình mà chúng tôi cùng trưởng thành nơiđó ,dù mỗi năm cũng dăm ba lần về , nhưng mỗi lần lại nghe có gì đổi mới , cócảm giác thật lạ nên mỗi lần về đều có một cảm hứng riêng biệt , có lẽ ngườibạn chí thân của tôi nói đúng , bản tính tôi thích trầm lặng ,nên thèm một giâyphút thanh thản nào đó được ngồi bên bờ đê con kênh xanh xanh để tìm đến cạncùng suy nghĩ , lục lọi đến tận trong xương tủy những bóng tối của cuộc đời ,nhưng không để làm gì cả , mà chỉ nghĩ như NS Trịnh-công-Sơn :" Để giócuốn đi  ! "

Cuộc đờimang lại cho ta niềm vui và cũng che lấp quanh ta biết bao nổi buồn ,nên mớigọi là "nhân tình thế thái " " lục đục thất tình" có nhữngđiều cao thượng và cũng có bao dục vọng thấp hèn , ta nhìn thấy ,chịu đựng nhưkhông trầm mình trong đó vì nó cũng chỉ là phù du , một ngày nào đó sẽ giốngnhư sương sớm, rồi cũng vỡ tan thôi trong ánh nắng nhạt nhòa ...

  Tìm về để được những lúc thảnh thơi trong suy nghĩ , quên hết bao bận rộn đờithường , ta chỉ sống cho nội tâm của mình, cuộc đời của mình , muốn gột rửa hếtbao điều phiền muộn bỏ  mặc nó trong cuộc đời , để nó dửng dưng sống trongcái " vỏ ốc" cố hửu - để mặc tình nghêu ngao ...

  Ta tìm đến một nơi bình yên để thấy thật nhẹ nhàng hạnh phúc bởi những điều rấtbình thường, không có ganh ghét tranh đua , không còn hơn thua địa vi và tự hỏi,để làm gì nhỉ khi cuộc đời sẽ còn lại được gì khi mọi người rồi cũng trở vềvùng hoang vắng phía bên kia , hãy nghe lời của PavelKorchagin  trong tác phẩm "Thép đã tôi thế đấy ! " của tác giả NicolaiOstrovsky (1904 - 1936 ):

" Cái quýnhất của con người ta là sự sống. Đời người chỉ sống có một lần. Phải sống saocho khỏi xót xa, ân hận vì những năm tháng đã sống hoài, sống phí, cho khỏi hổthẹn vì dĩ vãng ti tiện và hèn đớn của mình, để khi nhắm mắt xuôi tay có thểnói rằng: tất cả đời ta, tất cả sức ta, ta đã hiến dâng cho sự nghiệp cao đẹpnhất trên đời, sự nghiệp đấu tranh giải phóng loài người...".

  Tôi mang trong lòng tư tưởngđó, triết lý đó trong suốt chuyến xe , để cảm thấy mình rơi vào một vùng tiềm thứctĩnh lặng của cuộc đời , ngụp lặn trong đó cho đến khi thấy mình bỗng nhẹ nhàngvà bay vút trên khoảng không như một cánh chim thoát khỏi lồng son, khỏi cáivòng lẩn quẩn của số phận ....

Nguyễn Văn Điệp

Chiếc bàn đá và những câu chuyện về cha tôi